

همزن آزمایشگاهی یا Laboratory Stirrer دستگاهی برای مخلوطکردن، یکنواختسازی و حلکردن مواد در نمونههای مایع و نیمهمایع است. این دستگاه در مدلهای مگنتیک، مکانیکی، اورهد و مدلهای مجهز به گرمکن تولید میشود و در آزمایشگاههای شیمی، زیستشناسی، دارویی، غذایی، تحقیقاتی و کنترل کیفیت کاربرد دارد.

همزن آزمایشگاهی با انتقال انرژی مکانیکی به سیال، باعث حرکت، گردش و توزیع یکنواخت اجزای نمونه میشود. در مدلهای مگنتیک، یک میله مغناطیسی پوششدار داخل ظرف قرار میگیرد و میدان مغناطیسی چرخان آن را به حرکت درمیآورد. در مدلهای مکانیکی و اورهد، پروانه یا شفت مستقیماً توسط موتور به گردش درمیآید.
سرعت، شکل پروانه، ویسکوزیته نمونه، حجم ظرف، دمای کار و مدت زمان همزدن بر کیفیت اختلاط تأثیر دارند. انتخاب مدل باید بر اساس نوع ماده، حجم نمونه و حساسیت فرایند انجام شود.
| پارامتر | توضیح |
|---|---|
| نوع دستگاه | مغناطیسی، مکانیکی، اورهد یا ترکیبی |
| محدوده سرعت | وابسته به مدل، موتور، نوع پروانه و ویسکوزیته نمونه |
| ظرفیت اختلاط | بر اساس حجم ظرف، چگالی و گرانروی محلول تعیین میشود |
| کنترل دما | در مدلهای مجهز به صفحه گرمکن یا حمام حرارتی وجود دارد |
| نوع کنترل | ولومی، دیجیتال، لمسی یا قابل اتصال به سامانه کنترل خارجی |
| جنس صفحه یا بدنه | سرامیک، استیل، آلیاژ مقاوم یا پوشش ضد مواد شیمیایی |
| مشکل | علتهای احتمالی | اقدام پیشنهادی |
|---|---|---|
| روشننشدن دستگاه | قطع برق، فیوز، کلید یا کابل معیوب | بررسی برق ورودی و ارجاع به تعمیرکار مجاز |
| اختلاط نایکنواخت | سرعت نامناسب، ظرف نامتناسب یا پروانه نامناسب | کاهش حجم، تنظیم سرعت و انتخاب ابزار مناسب |
| لرزش زیاد | قرارگیری نامتعادل ظرف یا خمشدن شفت | خاموشکردن دستگاه و بررسی تراز و اتصالات |
| صدای غیرعادی | فرسودگی یاتاقان، شلبودن قطعه یا برخورد پروانه | توقف کار و بررسی فنی توسط فرد متخصص |
| افزایش بیش از حد دما | بار زیاد، تهویه ناکافی یا خرابی کنترلکننده | خاموشکردن دستگاه و بررسی سیستم تهویه و کنترل دما |
همزن آزمایشگاهی دستگاهی برای مخلوطکردن، یکنواختسازی و حلکردن مواد در نمونههای آزمایشگاهی است.
این دستگاه برای مخلوطکردن محلولها، آمادهسازی محیط کشت، حلکردن مواد و یکنواختسازی نمونهها استفاده میشود.
همزن مغناطیسی، همزن مکانیکی، ورتکس، شیکر و هموژنایزر از انواع رایج همزنهای آزمایشگاهی هستند.
همزن مغناطیسی با ایجاد میدان مغناطیسی، مگنت قرارگرفته درون محلول را به چرخش درمیآورد و باعث اختلاط نمونه میشود.
همزن مغناطیسی برای محلولهای رقیق و حجمهای معمولی مناسب است، اما همزن مکانیکی برای مواد غلیظ، حجم بالا و نمونههای مقاومتر کاربرد دارد.
برای محلولهای غلیظ معمولاً همزن مکانیکی یا اورهد استیرر با موتور قدرتمند و پروانه مناسب پیشنهاد میشود.
حجم قابلاختلاط به مدل دستگاه بستگی دارد و میتواند از چند میلیلیتر تا چندین لیتر یا بیشتر باشد.
بیشتر مدلهای آزمایشگاهی دارای کنترل سرعت هستند و امکان تنظیم سرعت متناسب با نوع نمونه را فراهم میکنند.
محدوده سرعت به نوع همزن بستگی دارد و در مدلهای مختلف از سرعت پایین تا چند هزار دور در دقیقه متغیر است.
بله، مدلهای هاتپلیت مگنتدار همزمان امکان گرمکردن و همزدن محلول را فراهم میکنند.
این دستگاه برای آزمایشهایی مناسب است که به همزدن و کنترل همزمان دمای محلول نیاز دارند.
ورتکس دستگاهی برای مخلوطکردن سریع نمونههای کمحجم، بهویژه در لوله آزمایش و میکروتیوب است.
شیکر معمولاً کل ظرف یا سینی را حرکت میدهد، اما همزن با چرخاندن میله، مگنت یا پروانه، خود محلول را مخلوط میکند.
هموژنایزر برای خردکردن، پراکندهسازی و یکنواختکردن نمونههای سلولی، بافتی و نیمهجامد استفاده میشود.
بله، به شرط آنکه جنس بدنه، میله و پروانه در برابر ماده شیمیایی موردنظر مقاومت کافی داشته باشد.
پروانهها ممکن است از استیل ضدزنگ، تفلون، پلیپروپیلن یا مواد مقاوم شیمیایی ساخته شوند.
برای محلولهای خورنده باید از همزنی با قطعات مقاوم در برابر خوردگی، مانند تفلون یا آلیاژهای مناسب، استفاده شود.
برخی مدلهای دیجیتال دارای تایمر هستند و پس از پایان زمان تنظیمشده، دستگاه را متوقف میکنند.
دقت تنظیم سرعت به نوع کنترلر، موتور و کیفیت دستگاه بستگی دارد و در مدلهای دیجیتال معمولاً بیشتر است.
حجم نمونه، ویسکوزیته، محدوده سرعت، توان موتور، جنس قطعات، قابلیت تنظیم زمان و شرایط کاری باید بررسی شود.
بله، همزن مناسب میتواند برای آمادهسازی و یکنواختکردن محیطهای کشت استفاده شود، اما باید شرایط استریل رعایت شود.
بله، مدل مناسب را میتوان برای نمونههای زیستی استفاده کرد، بهشرط رعایت سرعت مناسب و جلوگیری از آسیب به نمونه.
همزن آزمایشگاهی برای حجمهای کمتر و کنترل دقیقتر طراحی شده است، در حالی که مخلوطکن صنعتی معمولاً برای حجم و ظرفیت بسیار بالاتر کاربرد دارد.
خیر، سرعت بیش از حد ممکن است باعث پاشش، ایجاد حباب، تخریب نمونه یا تولید حرارت ناخواسته شود.
باید از ظرف با اندازه مناسب استفاده کرد، سرعت را بهتدریج افزایش داد و ظرف را بیش از ظرفیت پر نکرد.
در کاربردهای دقیق، بررسی و کالیبراسیون سرعت، زمان و دما برای اطمینان از صحت عملکرد دستگاه توصیه میشود.
پس از قطع برق، قطعات قابل شستوشو را با ماده مناسب تمیز و خشک کنید و از ورود مایعات به موتور و بخشهای الکتریکی جلوگیری کنید.
استفاده از عینک و دستکش، مهار مناسب ظرف، بررسی اتصالات و دور نگهداشتن لباس و مو از بخشهای متحرک ضروری است.
میزان صدا به نوع موتور، سرعت و وضعیت نصب دستگاه بستگی دارد. مدلهای باکیفیت معمولاً صدای کنترلشدهتری دارند.
قیمت به نوع همزن، محدوده سرعت، ظرفیت، توان موتور، دیجیتالبودن، قابلیت گرمایش، جنس قطعات و امکانات کنترلی بستگی دارد.